«Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΚΑΤΑΚΟΚΚΙΝΟΣ ΣΤΟΝ ΓΑΛΑΞΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗ» | ΚΡΙΤΙΚΗ
- Ημερομηνία: Κυριακή, 17/05/2026 20:15
Η παράσταση «Ο Ουρανός Κατακόκκινος στον γαλαξία της Αναγνωστάκη» λειτουργεί σαν ένα θεατρικό κολάζ από πρόσωπα, φράσεις, μνήμες και ατμόσφαιρες που διατρέχουν ολόκληρο το σύμπαν της Λούλας Αναγνωστάκη. Η Ρούλα Πατεράκη περιπλανάται μέσα σε διαφορετικά έργα της συγγραφέως («Ο ήχος του όπλου», «Σ' εσάς που με ακούτε», «Διαμάντια και μπλουζ»), αλλά και στο «Ο γιατρός Ινεότης», του Γιώργου Χειμωνά, με επίκεντρο τον μονόλογο «Ο Ουρανός Κατακόκκινος». Με αυτόν τον τρόπο, η δημιουργός μετατρέπει το κείμενο σε μία σκηνική εξομολόγηση, όπου η μνήμη, η παρακμή και το θέατρο μπλέκονται διαρκώς.
Δραματουργικά, ο «γαλαξίας της Αναγνωστάκη» υπονοεί ότι ο μονόλογος ανοίγει προς ολόκληρο το σύμπαν της συγγραφέως, τις διαλυμένες οικογένειες, την αστική μοναξιά, τη μεταπολιτευτική απογοήτευση, τους ανθρώπους που ζουν στο περιθώριο, ενώ θυμούνται μια ζωή που δεν εκπληρώθηκε ποτέ. Αυτό δίνει στην παράσταση βάθος, πέρα από το ίδιο το έργο.
Από την άλλη, μια τέτοια προσέγγιση ίσως απομακρύνει θεατές που θέλουν πιο «καθαρή» αφήγηση. Υπάρχουν στιγμές που η παράσταση κινδυνεύει να χαθεί μέσα στην ίδια της τη θραυσματικότητα. Όμως, τελικά, αυτή η αστάθεια είναι και η ουσία της συνθήκης. Κι αν μπεις στον ρυθμό της, θα συναντήσεις μία από τις πιο ιδιοσυγκρασιακές θεατρικές παρουσίες της ελληνικής σκηνής.
Γιατί το πιο δυνατό χαρτί φαίνεται να είναι ακριβώς η παρουσία της Ρούλας Πατεράκη. Η ερμηνεία της είναι από εκείνες που δύσκολα περιγράφονται με όρους «καλής υποκριτικής», γιατί δεν λειτουργεί μέσα σε συμβατικά πλαίσια. Η σκηνική της γλώσσα έχει πάντα κάτι το ριψοκίνδυνο: σπασμένοι ρυθμοί, ειρωνεία που γίνεται τραύμα, απότομες μεταπτώσεις από το χιούμορ στην απόγνωση. Στον μονόλογο της Σοφίας Αποστόλου, μιας αστής γυναίκας απομονωμένης και βυθισμένης στο αλκοόλ και τις αναμνήσεις, αυτό το ύφος λειτουργεί ιδανικά. Γιατί δεν υποδύεται απλώς την ηρωίδα, αλλά γίνεται σώμα - φορέας ολόκληρου του σύμπαντος της Λούλας Αναγνωστάκη, όπου οι χαρακτήρες κουβαλούν πάντα τη διάψευση μιας ολόκληρης εποχής, πολιτικής, συναισθηματικής, υπαρξιακής. Εδώ όμως, αυτή η ήττα δεν παρουσιάζεται με νοσταλγία, αλλά σαν κάτι που συνεχίζει να σαπίζει μέσα στο παρόν. Γι' αυτό και οι αναφορές στην Τζένη Καρέζη, τη Μάγια Λυμπεροπούλου, τη Βέρα Ζαβιτσιάνου, τον Κάρολο Κουν ή τον Γιώργο Χειμωνά δεν μοιάζουν με φόρο τιμής, αλλά με επίκληση φαντασμάτων. Και όλο αυτό φαντάζει σαν μία νυχτερινή εξομολόγηση λίγο πριν την κατάρρευση...
Συνοδοιπόρος της επί σκηνής, ο μουσικός Βάιος Πράπας, του οποίου οι μουσικές επιλογές γίνονται ανάσα της ερμηνείας και απόηχος μνήμης, ενισχύοντας αυτήν τη νυχτερινή αίσθηση παρακμής και εσωτερικής καύσης.
Και στο τέλος, μένεις με την αίσθηση ότι δεν είδες απλώς μια ηθοποιό να ερμηνεύει έναν ρόλο. Είδες μια σπουδαία μορφή του ελληνικού θεάτρου να κουβαλά στη σκηνή όλη τη μνήμη, την παρακμή και την αγριότητα αυτής της θεατρικής παράδοσης. Η «Σοφία Αποστόλου» γίνεται το τελευταίο απομεινάρι μιας γενιάς που έζησε με μεγάλες προσδοκίες και κατέληξε να μιλάει μέσα στο σκοτάδι, χωρίς την βεβαιότητα ότι κάποιος την ακούει. Συγκλονιστική Ρούλα Πατεράκη!